Baharat Karışımı Evde Hazırlamak
Mutfaktaki Baharat Sorunu
Baharat rafı çoğu evde kalabalıktır. Ama işe yarayan üç dört kavanoz vardır. Geri kalanı bekler, kokusunu kaybeder, sonunda çöpe gider.
Sorun genelde şu üç noktada toplanır:
- Tazelik: Öğütülmüş baharat açıldıktan sonra hızla aroma kaybeder. Bir yıl önce alınan kimyon, kimyon gibi kokmaz.
- İçerik belirsizliği: Hazır karışımların bir kısmında tuz, nişasta veya aroma verici ağırlık kaplar. Etiket "baharat karışımı" der, oran belirtmez.
- Maliyet: Küçük paketlerde gram fiyatı yükselir. Aynı baharatı hem tek başına hem de karışım içinde satın alırsınız.
Ev yapımı baharat blends bu üç sorunu tek hamlede çözer. Kendi karışımınızı yaptığınızda oranı siz belirlersiniz, tuzu ayrı tutarsınız, tazeliği kontrol edersiniz.
Başlamak İçin Gerekenler
- Küçük bir öğütücü: Kahve değirmeni veya baharat değirmeni iş görür. Havanda dövmek de olur, tane karabiber ve kişniş için yeterli.
- Kuru tava: Kavurma aşaması için. Yağsız, orta boy, kalın tabanlı olsun.
- Cam kavanoz: 50-100 ml arası küçük kavanozlar ideal. Büyük kavanozda karışım havayla fazla temas eder.
- Etiket: Karışım adı ve hazırlama ayını yazın. Bu alışkanlık sizi tahminden kurtarır.
Temel Kural: Tane Al, Kendin Öğüt
Karabiber, kimyon, kişniş, rezene, yenibahar, karanfil, kakule. Bunların hepsini tane olarak almak mümkün. Tane halde aroma yağları kabuk içinde korunur. Öğüttüğünüz anda açılır.
Toz olarak almanız gerekenler de var: zerdeçal, tatlı biber, pul biber, sumak, zencefil. Bunlarda evde öğütmek pratik değil.
Hazır Karışım mı, Ev Yapımı mı?
| Ölçüt | Hazır karışım | Ev yapımı karışım |
|---|---|---|
| Aroma yoğunluğu | Orta, raf ömrüne göre düşer | Yüksek, taze öğütüldüğü için belirgin |
| Tuz kontrolü | Genelde tuz ekli, oran bilinmez | Tamamen sizde |
| Gram maliyeti | Küçük paketlerde yüksek | Toplu tane alımıyla belirgin şekilde düşer |
| Hazırlık süresi | Yok | İlk kurulum 30-40 dakika, sonrası 5 dakika |
| Kişiye uyarlama | Mümkün değil | Acılık, tuz, baskın nota ayarlanabilir |
| Yeni başlayan için kolaylık | Yüksek | Orta, birkaç denemeden sonra kolaylaşır |
Karar basit: sık kullandığınız 3-4 karışımı evde yapın. Yılda bir kez ihtiyaç duyduğunuz egzotik bir karışımı hazır alın.
Kavurma Adımı Neden Fark Yaratır?
- Tavayı orta ateşte ısıtın. Yağ koymayın.
- Tane baharatları tek katman halinde yayın.
- Sürekli karıştırın. 1-2 dakika yeter.
- Koku yükseldiğinde ateşten alın. Renk koyulaşmaya başlarsa geç kalınmıştır.
- Tabağa yayıp tamamen soğutun. Sıcak öğütmek nem yapar, topaklanır.
Kavurma; kimyon, kişniş, rezene ve karabiber için şart sayılabilir. Zerdeçal ve tatlı biber gibi toz baharatlar kavrulmaz, yanar ve acılaşır.
Dört Başlangıç Karışımı
1. Köfte ve Kıyma Karışımı
- 2 ölçü kimyon
- 1 ölçü karabiber
- 1 ölçü tatlı biber
- Yarım ölçü kuru soğan tozu
Etli yemeklerde ve kıymalı iç harçlarda çalışır. Tuz eklemeyin, harca ayrı katın.
2. Tavuk Ovma Karışımı
- 2 ölçü tatlı biber
- 1 ölçü kekik
- 1 ölçü sarımsak tozu
- Yarım ölçü karabiber
- Yarım ölçü pul biber
Fırın tavuğunda ve tavuk tariflerinde zeytinyağıyla macun kıvamına getirip ovun.
3. Çorba ve Sulu Yemek Karışımı
- 2 ölçü kuru nane
- 1 ölçü kimyon
- 1 ölçü tatlı biber
- Yarım ölçü zerdeçal
Mercimek çorbasında ve sulu sebze yemeklerinde ölçülü kullanın. Nane baskın gelirse azaltın.
4. Salata ve Meze Serpme Karışımı
- 2 ölçü sumak
- 1 ölçü kuru kekik
- 1 ölçü susam (hafif kavrulmuş)
- Tuz: en son, servis anında
Salatalarda, mezelerde ve pide üzerinde işe yarar.
Saklama ve Ömür
- Işıktan uzak, kuru dolapta tutun. Ocak üstü raf en kötü yerdir.
- Kaşığı ıslak sokmayın. Nem topaklanmanın tek nedenidir.
- Öğütülmüş karışımı 2-3 ay içinde bitirecek kadar hazırlayın.
- Tane baharatı bir yıla kadar rahat saklarsınız.
- Kokusu zayıfladıysa miktarı artırmayın; yenisini yapın. Aroma yerine sadece toz tadı gelir.